Tìm kiếm

Liên Kết Website


"Hàng rào" chống tham nhũng
Thứ 3, 08 Tháng 12 2009 13:32

(ANTĐ) - Tại kỳ họp Quốc hội vừa qua, thật khó xếp đặt thứ tự những vấn đề “nóng bỏng” nhất và bức xúc nhất của đất nước. Có vấn đề mới “nóng”, có vấn đề đã “nóng” quá lâu từ Thủ tướng Chính phủ tới các đại biểu Quốc hội và các cử tri cả nước đều đặc biệt quan tâm. Đó là tình trạng tham nhũng đã trở thành “quốc nạn”.

Mối quan hệ mật thiết và sự tương tác giữa các vị đại biểu Quốc hội với cử tri khiến cho tiếng nói và ý nguyện của nhân dân về việc đấu tranh chống tham nhũng được vang lên mạnh mẽ trên diễn đàn Quốc hội.      

Với vai trò là các nhà lập pháp, các đại biểu Quốc hội có thể xác lập một khuôn khổ pháp luật về phòng chống tham nhũng đủ mạnh cho cả hệ thống cùng vào cuộc. Điều này đã được Quốc hội luật hóa, vấn đề còn lại chỉ là việc bảo đảm thực thi những quy định của pháp luật trong cuộc sống. Ngoài ra, trong quá trình lập pháp và quyết định chính sách, điều cực kỳ quan trọng là không tạo ra các kẽ hở để những kẻ tham nhũng có thể lợi dụng.

Đảm bảo để các kẽ hở đó không bị bỏ qua. Không có cơ hội để tham nhũng thì không thể tham nhũng. Chất lượng của chính sách, pháp luật là yếu tố kiên quyết để phòng chống tham nhũng. Trên thế giới, cuộc chiến phòng chống tham nhũng đã trở thành vấn đề toàn cầu. Người ta đã đúc rút ra một “công thức” phòng chống tham nhũng có thể áp dụng cho mọi quốc gia. Đó là “ba không”: Không muốn tham nhũng, không dám tham nhũng và không thể tham nhũng. Trước hết muốn áp dụng “công thức” này, cần phải bớt đi những khẩu hiệu suông và những lời giáo huấn.

Mầm mống của tham nhũng là tình trạng trì trệ, sách nhiễu, cửa quyền. Ngoài yếu tố năng lực, nếu chỉ tập trung vào khía cạnh đạo đức và ý thức của người công chức, tức là những nguyên nhân chủ quan, thì vô hình trung bỏ quên nguyên nhân khách quan. Năng lực là điều kiện cần và đạo đức là điều kiện đủ để trở thành những công bộc của nhân dân. Quả thực lâu nay, trên phương tiện thông tin và trên nhiều diễn đàn thường chỉ dừng ở chỗ yêu cầu cán bộ công chức “có đủ cả tài và đức” hay là “có tâm và có tầm”, một phiên bản mới của tiêu chuẩn “hồng và chuyên” một thời trước đây.

Tuy nhiên, để nhận mặt và “mổ xẻ” những hiện tượng tiêu cực, tham nhũng trong bộ máy công quyền một cách sâu xa và xác đáng, ta cần truy tìm những nguyên nhân khách quan. Ngoài yếu tố lương bổng không đủ sống, các quốc gia chống tham nhũng có hiệu quả chỉ ra sự yếu kém của khía cạnh tổ chức: cách thức tổ chức bộ máy, phương thức vận hành của tổ chức còn nhiều trục trặc, bất hợp lý, chồng chéo. Chính cách thiết kế của bộ máy tổ chức có thể là một nhân tố sâu xa tạo điều kiện thuận lợi cho sự nảy sinh và dung dưỡng tệ nạn sách nhiễu, cửa quyền hay tham ô, nhũng lạm.

Để phòng ngừa và ngăn chặn những hành vi trên, nhất thiết phải dựng lên 3 loại hàng rào vững chắc: không muốn, không dám và không thể. Một là hàng rào luân lý: cần làm sao để người ta không muốn vi phạm. Hai là hàng rào pháp luật: cần làm sao để người ta dù có muốn cũng không dám vi phạm vì sợ sự trừng phạt nghiêm minh của pháp luật hay của tổ chức. Ba là hàng rào tổ chức: cần làm sao để người ta dù có dám thì cũng không thể vi phạm.

Theo đúc kết kinh nghiệm của Tổ chức Minh bạch Thế giới, hàng rào thứ nhất và thứ hai được dựng ở vòng ngoài, còn hàng rào thứ ba cần được xây chắn ngay trong bất cứ tổ chức nào, nhất là các cơ quan công quyền hay các công ty, tập đoàn, doanh nghiệp. Không thể chỉ xây dựng hàng rào đạo đức để thay thế cho hàng rào pháp luật cũng như hàng rào tổ chức. Thiếu một trong ba hàng rào đó, tham nhũng vẫn dễ dàng chui lọt qua phá hủy mọi thành quả kinh tế, băng hoại đạo đức xã hội.

                                                                                                      ( Theo Đan Thanh -ANTĐ)

Phản hồi
Thêm mới
Tên bạn:
Email:
 
Tiêu đề: